เหตุการณ์ 11 กันยายน 2001 : จุดเริ่มต้นของการสิ้นสุดของระเบียบโลกใหม่?

258
ยี่สิบปีหลังจากการโจมตีอาคารแฝดขององค์การการค้าโลกในนิวยอร์ก และในขณะที่ประชาคมระหว่างประเทศส่งอัฟกานิสถานกลับไปยังกลุ่มตอลิบานอย่าง “ไม่น่าเชื่อ” ภาพลักษณ์ของโลกก็ไม่มีความคล้ายคลึงกับทศวรรษที่ผ่านมา

สิบปีก่อนเหตุการณ์โจมตี 9/11 เมื่อสิ้นสุดสงครามเย็นและการล่มสลายของสหภาพโซเวียตและกลุ่มตะวันออก สองแนวความคิดของระเบียบโลกใหม่และจุดสิ้นสุดของประวัติศาสตร์ได้ก่อให้เกิดกระบวนทัศน์ของการมองของประชาคมโลก

แนวความคิดเกี่ยวกับระเบียบโลกใหม่ได้รับการแนะนำในฐานะหลักคำสอนด้านความปลอดภัยใหม่โดยประธานาธิบดีจอร์จ ดับเบิลยู บุช แห่งสหรัฐในขณะนั้น ก่อนการรุกรานอิรัก

ผู้สืบทอดตำแหน่งของโรนัลด์ เรแกน ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1991 กล่าวถึงยุคใหม่ที่ปราศจากสงครามเย็นว่าเป็นโอกาสที่ดีในการเผยแพร่สันติภาพและความมั่นคงระหว่างประเทศ และสร้างระเบียบโลกใหม่ ปฏิบัติการพายุทะเลทรายและการขับไล่กองทัพอิรักออกจากคูเวต อาจเป็นตัวอย่างที่สมบูรณ์แบบของความสามัคคีของมหาอำนาจที่ยิ่งใหญ่และนักแสดงกลุ่มเล็กๆ ของประชาคมระหว่างประเทศในการเผชิญกับวิกฤตระดับนานาชาติ

ในเวลาเดียวกัน ทฤษฎีการสิ้นสุดประวัติศาสตร์ของฟรานซิส ฟุคุยามะ ได้เปลี่ยนมุมมองของเขาที่มีต่อโลก ฟุคุยามะ ในบทความ “จุดจบของประวัติศาสตร์?” อ้างถึงแนวคิดของการสิ้นสุดของประวัติศาสตร์ของเฮกัล ( Hegel ) โดยที่เขาอธิบายชัยชนะของลัทธิเสรีนิยมเหนือสองอุดมการณ์ที่เป็นคู่แข่งกันในศตวรรษที่ 20 (ลัทธิฟาสซิสต์และลัทธิคอมมิวนิสต์) ว่าเป็นการปกครองของมนุษย์ในประวัติศาสตร์ ที่ซึ่งมนุษย์ได้ตระหนักถึงความปั่นป่วนของประวัติศาสตร์ นักคิดชาวอเมริกันผู้โด่งดังคนนี้ได้พัฒนาแนวคิดนี้ในปี 1992 ในหนังสือของเขา “จุดจบของประวัติศาสตร์และมนุษย์คนสุดท้าย”และแนะนำประชาธิปไตยแบบเสรีนิยมเป็นขั้นตอนสุดท้ายในการพัฒนาความคิดและอุดมการณ์ของมนุษย์ร่วมสมัย

ชัยชนะของ “โลกเสรี” ที่นำโดยสหรัฐฯ ในสงครามเย็น และการยอมรับอย่างแพร่หลายของรูปแบบ “โลกเสรี” ในประเทศที่เคยเป็นคู่แข่งและประเทศที่เป็นปฏิปักษ์ กลายเป็นเรื่องเล่าที่ครอบงำโลกในช่วงทศวรรษที่นำไปสู่การโจมตี หรือเหตุการณ์ 9/11

11 กันยายน โลกและการเปลี่ยนแปลงมุมมองของโลก

ฟุคุยามะ ในหนังสือ “จุดจบของประวัติศาสตร์?” เขาอธิบายว่าศาสนาอิสลามเป็นอุดมการณ์เดียวในโลกปัจจุบันที่เสนอทางเลือกอื่นให้กับการปกครองนอกเหนือจากลัทธิเสรีนิยมที่เฟื่องฟูและลัทธิคอมมิวนิสต์ที่กำลังจะตายลง อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณาถึงลักษณะของศาสนานี้ เขาจึงตั้งคำถามและปฏิเสธความสามารถในการเป็นสากล

ความน่าเชื่อถือของสาธารณรัฐอิสลามแห่งอิหร่าน การขึ้นสู่อำนาจของตาลีบันในอัฟกานิสถาน และการเพิ่มขึ้นของเครือข่ายอัลกออิดะห์ทั่วโลกทำให้เกิดข้อสงสัยอย่างมากต่อคำกล่าวนี้ ในยุคสุดท้ายของอุดมการณ์ต่างๆ วาทกรรมฟันดาเมนทัลลิสท์ของศาสนาอิสลามได้ยืนหยัดในความพยายามอย่างเต็มที่ในการปฏิรูปและปานกลาง( Moderate )อิสลามดั้งเดิมและผู้ศรัทธาจำนวนมากของโลกยุคเก่าได้เปิดทางไปสู่วาทกรรมใหม่ที่รุนแรง การเมือง และความทะเยอทะยาน

แนวคิดเรื่องระเบียบโลกใหม่ซึ่งหมายถึงการบรรจบกันของมหาอำนาจและการอยู่ใต้บังคับบัญชาของนักแสดงที่มีขนาดเล็กในความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ถูกท้าทายอย่างรุนแรงจากการโจมตี(เหตุการณ์) 9/11 และการรุกรานอัฟกานิสถานของสหรัฐฯ-อังกฤษ และโดยเฉพาะอย่างยิ่งการบุกรุกอิรัก การต่อต้านของฝรั่งเศสต่อมติคณะมนตรีความมั่นคงที่เรียกร้องให้มีการแทรกแซงทางทหารในอิรักภายใต้ข้ออ้างในการทำลายอาวุธที่มีอำนาจทำลายล้างสูงเป็นจุดสูงสุดของความแตกแยกในหมู่พันธมิตรที่รู้จักกันมานานในการเผชิญกับความท้าทายระดับโลก

การโจมตี(เหตุการณ์) 9/11 และการเพิ่มขึ้นของกลุ่มอนุรักษ์นิยมใหม่ในนโยบายต่างประเทศของสหรัฐฯ ได้ขัดขวางการพัฒนาในตะวันออกกลาง ตั้งแต่การเจรจาสันติภาพอาหรับ-อิสราเอล ไปจนถึงการทำให้อิหร่านเข้าสู่ภาวะปกติและการยอมรับในประชาคมระหว่างประเทศ

ยี่สิบปีหลังจากการยึดครองอัฟกานิสถานและการปรากฏตัวที่แข็งแกร่งของประชาคมระหว่างประเทศ “โลกเสรี” ได้ยอมรับความล้มเหลวของโครงการนี้ ทำให้ชาวอัฟกันหลายล้านคนต้องอยู่ตามลำพังในการเผชิญหน้ากับอดีตศัตรู แรงกดดันจากตะวันตกและการเล่นกับการ์ด “ความเป็นไปได้ของการแทรกแซงทางทหารของสหรัฐฯ” ไม่มีที่สำหรับกองกำลังทางการเมืองในตะวันออกกลางอีกต่อไป

สหรัฐอเมริกาและพันธมิตรต่างเผชิญหน้ากันมากขึ้นกับจีนและรัสเซีย จนทำให้ตะวันออกกลางออกจากศูนย์กลางของวิกฤตการณ์ประวัติศาสตร์ร่วมสมัยที่ไม่มีวันสิ้นสุดในยุคของพลังงานใหม่

หากเรามองให้สูงขึ้นอีกนิด ตรงที่พัฒนาการของโลกตั้งแต่สิ้นสุดสงครามเย็น การโจมตี 9/11 และการประณามทั่วโลกที่รวมกันเป็นหนึ่งเดียว และแม้แต่การอนุมัติแผนบุกอัฟกานิสถานและเปลี่ยนแปลงรัฐบาลหรือระบอบการปกครองในประเทศนี้ อาจเป็นจุดสุดยอดของกระบวนการทางประวัติศาสตร์ ซึ่งเรื่องราวของระเบียบโลกใหม่และชัยชนะของระบอบเสรีประชาธิปไตยและสันติภาพของโลก 10 ปีหลังจากเหตุการณ์ 9/11 ชวนให้นึกถึงสคริปต์ของนิยายในทศวรรษ 1990 มากกว่าความเป็นจริงของโลกที่ปั่นป่วนในปัจจุบัน

source:

https://per.euronews.com